Wat met het nucleaire afval? Zal de burger moeten betalen?

Johan Hollevoet, Head of Radioactive Waste Management

“In België zijn NIRAS (Nationale Instelling voor Radioactief Afval en verrijkte Splijtstoffen) en haar dochteronderneming Belgoprocess verantwoordelijk voor het beheer van het radioactieve afval afkomstig van kerncentrales, industriële en medische toepassingen en onderzoekscentra. Het Belgische radioactieve afval wordt verwerkt en opgeslagen in de installaties van Belgoprocess in Dessel. De opgebruikte splijtstof, afkomstig van de Belgische kerncentrales, wordt tijdelijk opgeslagen op onze sites, in afwachting van toekomstige politieke beslissingen die uitsluitsel moeten geven over heropwerking of definitieve opslag.

Gaat het over grote hoeveelheden afval? Het afval uit elektriciteitsproductie door middel van kernenergie komt neer op 0,5 kg per persoon per jaar, of het volume van één drankblikje. De hoogradioactieve variant komt neer op 5 gram per persoon per jaar, het equivalent van één vingerhoedje. Kortlevend afval is goed voor 90% van het totale volume van radioactief afval. NIRAS voorziet voor dit afval een langetermijnoplossing waarbij het afval eerst ingekapseld wordt met beton in vaten, die op hun beurt gebetonneerd worden in bergingscontainers. Die zogenaamde monolieten worden definitief geborgen in een hiervoor ontworpen oppervlaktebergingsinstallatie. Voor langlevend hoogradioactief materiaal (1% van het totale volume radioactief afval in België) en voor langlevend laag- en middelactief afval (9% van het totale volume) onderzoekt NIRAS met medewerking van het Studiecentrum voor Kernenergie (SCK·CEN) al sinds 1973 een oplossing voor geologische berging in diepe, stabiele kleilagen.

Nog even wat toelichting bij de kosten. Om de kosten voor verwerking en berging van al het radioactief afval én de ontmanteling van de kerncentrales te dekken, legt Electrabel al jaren een reserve aan, de ‘nucleaire voorzieningen’. Deze reserve wordt volledig gespijsd door de uitbaters van de kerncentrales en beheerd door Synatom, een organisatie onder overheidstoezicht. Electrabel neemt als professionele nucleaire uitbater haar verantwoordelijkheid. In december 2019 maakten we bekend dat we 2,1 miljard euro extra zullen storten in de zogenaamde nucleaire spaarpot. We betalen bovendien tegen 2025 het volledige bedrag van de voorzieningen voor het beheer van de verbruikte splijtstoffen, ofwel 6 miljard euro, aan Synatom. Daarmee gaan we zelfs verder dan onze wettelijke verplichtingen.”
 

Lees meer